अमेरिकी प्रविधि कम्पनीको बाहुल्य रहेको नास्डाक कम्पोजिट परिसूचक शुक्रबार २.८६ प्रतिशतले घट्दै २५ हजार ४ सय ३७ बिन्दुमा झरेको थियो ।
काठमाडौँ — यो साता अमेरिकी प्रविधि कम्पनीहरूको सेयर मूल्यमा ठूलो गिरावट आएको छ । अमेरिकी प्रविधि कम्पनीको बाहुल्य रहेको नास्डाक कम्पोजिट परिसूचक शुक्रबार २.८६ प्रतिशतले घट्दै २५ हजार ४ सय ३७ बिन्दुमा झरेको थियो । आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई) मा अकासिँदै गएको लगानीबाट कहिले र कति प्रतिफल प्राप्त हुन्छ भन्ने अनिश्चितता बढिरहँदा प्रविधि कम्पनीको सेयर मूल्य भने घट्न थालेको बीबीसीले जनाएको छ ।
अक्टोबरमा नास्डाक ५.८ प्रतिशतभन्दा बढी घट्दा यसमा सूचीकृत कम्पनीको बजार पुँजी २० खर्ब अमेरिकी डलरभन्दा बढीले ओरालो लाग्ने अवस्थामा पुगेको रोयटर्सले जनाएको छ । एआई पूर्वाधारमा विश्वव्यापी लगानी वार्षिक १० खर्ब अमेरिकी डलरनजिक पुगेको आँकडा सार्वजनिक भइरहेका बेला यस्तो गिरावट आएको हो ।
जेपी मोर्गनका अनुसार सन् २०२६ मा एआईमा विश्वव्यापी पुँजीगत खर्च ९ खर्ब अमेरिकी डलर पुग्ने अनुमान छ । मोर्गन स्ट्यान्लीले भने आगामी वर्ष एआई पूर्वाधारमा मात्रै १० खर्ब अमेरिकी डलरभन्दा बढी खर्च हुने प्रक्षेपण गरेको छ । लगानी बढ्दै गए पनि त्यसअनुसार प्रतिफल प्राप्त हुनेमा आशंका बढेपछि प्रविधि क्षेत्रमा एआईको अर्को ‘बबल’ बन्न लागेको हो कि भन्ने चिन्ता लगानीकर्तामा देखिएको सञ्चार माध्यमहरूले उल्लेख गरेका छन् ।
‘यो साता मात्रै होइन, आजको दिन पनि एआईको भविष्य कस्तो हुनेछ, यसमा गरिएको लगानीबाट सकारात्मक प्रतिफल आउँछ कि आउँदैन र आएमा कति समय लाग्छ भन्ने विषयमै केन्द्रित रह्यो,’ वेल्थस्पायर एडभाइजर्सका ओलिभर पर्सेले रोयटर्ससँग भनेका छन् । उनका अनुसार लगानीकर्ता उच्च अपेक्षा पूरा गर्न नसक्ने कम्पनीबाट निराश देखिएका छन् ।
गिरावटमा ठूला प्रविधि कम्पनी पनि परेका छन् । गुगलको प्यारेन्ट कम्पनी अल्फाबेटको सेयर मूल्य बिहीबार १२.६ प्रतिशतले घट्दा कम्पनीको बजार पुँजीकरण करिब ५ खर्ब अमेरिकी डलरले घटेको छ । यो दुई दशकयताकै एक दिनको ठूलो गिरावट हो । त्यस्तै, चिप निर्माता इन्टेलको सेयर मूल्य शुक्रबार २८.६ प्रतिशतले घटेको छ । अमेजनको १.४ प्रतिशत, एनभिडियाको ४.२ प्रतिशत र एएमडीको १०.९ प्रतिशतले सेयर मूल्य घटेको छ । सामाजिक सञ्जाल कम्पनी रेडिटको सेयर मूल्य २९ प्रतिशत र चिप निर्माता स्यानडिस्कको १३ प्रतिशतले घटेको रोयटर्सले जनाएको छ ।
यसबीच गुगल, मेटा, माइक्रोसफ्ट, अमेजन र ओराकलले एआई पूर्वाधार निर्माणका लागि डेटा सेन्टर, उपकरण, ऊर्जा र भाडालगायतमा भविष्यमा ३ ट्रिलियन डलरभन्दा बढी खर्च गर्ने प्रतिबद्धता जनाएका छन् । यति ठूलो लगानी प्रतिबद्धताबीच पनि बजारमा देखिएको गिरावटलाई व्यापक आर्थिक संकटका रूपमा लिन नहुने बी राइली वेल्थका प्रमुख बजार रणनीतिकार आर्ट होगनले रोयटर्ससँग बताएका छन् । ‘मलाई लाग्दैन, यो समग्र बजारमा आएको ठूलो परिवर्तन हो,’ उनले भने, ‘बरु अत्यधिक लोकप्रिय बनेको प्रविधि क्षेत्रमा भएको लगानीबाट सुरक्षित मानिएका अन्य क्षेत्रमा पूँजी सर्ने क्रम हो ।’
आगामी नोभेम्बर ३ मा हुने अमेरिकी मध्यावधी निर्वाचन र अर्को साता सार्वजनिक हुने एप्पलको वित्तीय विवरणले पनि लगानीकर्ताको ध्यान खिच्नेछ। एआई क्षेत्रमा लगानीको प्रतिफल र कम्पनीहरूको आगामी खर्चबारे थप संकेतका लागि एनभिडियाको वित्तीय विवरणलाई पनि चासोका साथ हेरिएको छ ।
.png)
