काठमाण्डौ। अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा सुनको मूल्य पाँचौँ कारोबार दिन पनि घट्दै प्रतिट्रोय औंस ३,५०० डलरको सँघारमा आइपुगेको छ। शुक्रबार कारोबारका क्रममा सुन ३,५०२.४९ डलरसम्म ओर्लियो, जुन सेप्टेम्बर २०२५ यताकै न्यून हो। रोयटर्सका अनुसार साताभरमा सुन करिब ९.४ प्रतिशत सस्तिएको छ। यो आठ महिनायताकै ठूलो साप्ताहिक गिरावट हो।
नोभेम्बर २० को न्युयोर्क समय साँझ ५ः१५ को गोल्डप्राइस डट ओआरजीको स्क्रिनसटमा सुन प्रतिऔंस ३,५२४.८० डलर र चाँदी ४०.९९ डलर देखिन्छ। सोही मूल्य स्रोतका अनुसार एक दिनमा सुन १५९.५४ डलर अर्थात् ४.३३ प्रतिशत र चाँदी ३.४७ डलर अर्थात् ७.८० प्रतिशत घटेको छ। पछिल्लो ३० दिनमा सुनको गिरावट ८.९१ प्रतिशत हुँदा चाँदीको १९.०८ प्रतिशत छ।
यो गिरावटको एउटा प्रमुख कारण अमेरिकी ब्याजदरबारे बदलिएको बजार अपेक्षा हो। अमेरिकी केन्द्रीय बैंक फेडरल रिजर्भका अधिकारीहरूले मुद्रास्फीतिको जोखिम औँल्याउँदै थप ब्याजदर वृद्धिको सम्भावना खुला राखेका छन्। रोयटर्सले शुक्रबार सीएमई फेडवाचलाई उद्धृत गर्दै डिसेम्बरमा फेडले ब्याजदर ०.२५ प्रतिशत बिन्दुले बढाउने सम्भावना बजारले ९६ प्रतिशत आँकेको जनाएको छ। यो शुक्रबारको कारोबारमा देखिएको बजार अनुमान हो।
सुन राख्दा ब्याज आउँदैन। ब्याजदर उच्च रहने अपेक्षा बलियो हुँदा लगानीकर्ताका लागि ब्याज दिने अमेरिकी सरकारी ऋणपत्र र नगदजस्ता विकल्प तुलनात्मक रूपमा आकर्षक हुन्छन्। बलियो डलरले अर्को दबाब थप्छ। अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा सुनचाँदीको मूल्य डलरमा तोकिने भएकाले डलर बलियो हुँदा अन्य मुद्रा प्रयोग गर्ने खरिदकर्ताका लागि यी धातु महँगा पर्छन्। त्यसले नयाँ खरिदलाई सुस्त बनाउन सक्छ।
बजारमा जोखिम बढ्दा प्रायः सुरक्षित सम्पत्तिका रूपमा सुनको माग बढ्छ। तर यसपटक कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई)सँग जोडिएका सेयरमा आएको तीव्र गिरावटले सुनमै बिक्री थपेको देखिन्छ। हाई रिज फ्युचर्सका धातु कारोबार निर्देशक डेभिड मेगरका अनुसार सेयरतर्फको घाटा धान्न केही लगानीकर्ताले सुनमा रहेको लगानी बेच्नुपरेको छ।
यही नगदको दबाबले गिरावट किन लगातार चर्किन सक्छ भन्ने बुझाउँछ। सेयरमा घाटा बढ्दा नगद जुटाउन सजिलै बेच्न सकिने सम्पत्ति पनि बजारमा आउँछन्। ऋण वा मार्जिनमा धातु किनेका कारोबारीलाई मूल्य घटेसँगै थप रकम जम्मा गर्नुपर्ने अवस्था आउन सक्छ। रकम जुटाउन नसक्नेले आफ्नो कारोबार बन्द गर्नुपर्दा बिक्रीको अर्को खेप थपिन्छ। त्यसैले सेयर बजारको गिरावटले सुरुमा सुनको माग बढाउन सक्ने भए पनि व्यापक नगद अभावको अवस्थामा सुनसमेत एकैसाथ घट्न सक्छ।
चाँदीमा पनि डलर र ब्याजदरको उस्तै दबाब पर्छ। त्यसमाथि यसको माग सौर्य प्यानल, विद्युतीय उपकरण र इलेक्ट्रोनिक्स उत्पादनसँग जोडिएको छ। औद्योगिक माग कमजोर हुने अपेक्षा बढ्दा चाँदीले एकैपटक लगानी र उद्योग दुवैतर्फबाट दबाब खेप्न सक्छ। सिल्भर इन्स्टिच्युटको वर्ल्ड सिल्भर सर्भे २०२६ अनुसार सन् २०२५ मा औद्योगिक चाँदीको माग ३ प्रतिशत घटेको थियो। प्रतिवेदनले सौर्य क्षेत्रमा चाँदीको खपत घट्ने क्रमले सन् २०२६ मा पनि विद्युतीय तथा इलेक्ट्रोनिक्स क्षेत्रको मागमा दबाब पार्ने प्रक्षेपण गरेको छ।
चाँदीको पछिल्लो गिरावट कति गहिरो छ भन्ने जनवरीको उच्च मूल्यसँग तुलना गर्दा देखिन्छ। रोयटर्सका अनुसार जनवरीमा १२१.६४ डलरको कीर्तिमान बनाएको चाँदी शुक्रबारको ४०.९९ डलरमा आइपुग्दा त्यो उचाइबाट करिब दुईतिहाइ सस्तिएको छ।
नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासंघले शुक्रबार छापावाल सुनको मूल्य तोलामा २ लाख ४५ हजार ४०० रुपैयाँ तोकेको थियो। एकै दिन सुन तोलामा १२ हजार २०० रुपैयाँ घट्यो। चाँदी पनि तोलामा २२५ रुपैयाँ घटेर ३ हजार ११० रुपैयाँ मा झर्यो।
नोभेम्बर १३ देखि २० सम्मका छ प्रकाशित कारोबार दिनमा नेपाली बजारमा सुनको भाउ प्रत्येक दिन घटेको छ। यो अवधिको पहिलो र अन्तिम मूल्य तुलना गर्दा सुन तोलामा २६ हजार ३०० रुपैयाँ अर्थात् ९.७ प्रतिशत र चाँदी ५९० रुपैयाँ अर्थात् १५.९ प्रतिशत सस्तिएको छ। नेपालमा अर्को दर तय हुँदा अन्तर्राष्ट्रिय मूल्यसँगै डलरको नेपाली विनिमयदरले पनि असर गर्छ। डलर महँगिए अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा आएको गिरावटको केही हिस्सा नेपाली मूल्यमा कम देखिन सक्छ।
शुक्रबार ३,५०२.४९ डलरसम्म झरेको सुन संलग्न स्क्रिनसटको पछिल्लो कोटमा ३,५२४.८० डलरमा फर्किएको देखिन्छ। त्यसैले आगामी कारोबारमा ध्यान दिनुपर्ने कुरा मूल्यले ३,५०० डलर छुन्छ कि भन्ने मात्रै होइन, त्यो आसपास पुगेपछि खरिद टिक्छ कि बिक्री फेरि हाबी हुन्छ भन्ने हो। अमेरिकी ब्याजदर बढ्ने अपेक्षा र डलरको बल कायमै रहे तथा सेयरको घाटा धान्न सुन बेच्ने क्रम नरोकिए यो तह फेरि परीक्षणमा पर्न सक्छ। ती दबाब कम भए मूल्य सम्हालिने ठाउँ खुल्छ।
अहिलेसम्म कुनै प्रतिक्रिया छैन। पहिलो प्रतिक्रिया तपाईंको हुन सक्छ।