भोटेकोशी बाढीको पूर्वसूचना चीनले पनि पाएन : परराष्ट्र सचिव राई

राष्ट्रिय सभा समितिमा सचिव अमृतबहादुर राईले चिनियाँ पक्षले पनि सूचना नपाएकाले तत्काल नेपाललाई जानकारी दिन नसकेको बताएको जानकारी दिए ।

काठमाडौं — परराष्ट्र मन्त्रालयका सचिव अमृतबहादुर राईले गत १० भदौमा आएको भोटेकोशी बाढीका बारेमा चीन सरकारले तत्काल सूचना नदिएको बताएका छन् । राष्ट्रिय सभाअन्तर्गतको भोटेकोशी एवं कालीगण्डकी कोरिडोर विपद्सम्बन्धी अध्ययन तथा अनुगमन संसदीय विशेष समितिको बैठकमा उनले चिनियाँ पक्षले नेपाललाई तत्काल सूचना उपलब्ध गराउन नसकेको बताएका हुन् ।

उनले यसबारेमा चिनियाँ पक्षलाई ध्यानाकर्षण गराएको पनि समितिलाई जानकारी गराए । चिनियाँ पक्षले आफैंले पनि जानकारी नपाएको कारण नेपाललाई जानकारी दिन नसकेको जवाफ दिएको उनको भनाइ छ । नेपालतर्फ घटना भएकाले पनि चीनलाई समेत बाढीको पूर्वसूचना नभएको हुनसक्ने उनले बताए । चिनियाँ पक्षले आफ्नै नागरिकलाई सूचना दिन नभ्याएको कारण धेरै जनधनको क्षति भएको जानकारी दिएको उनले बताए । बाढीको प्रकृति र घटनाको तीव्रताका कारण तत्काल सूचना आदानप्रदान हुन नसकेको उनको भनाइ छ । घटना भइसकेपछि त्यसबारे विभिन्न प्रश्न उठाउनु स्वाभाविक भए पनि त्यसबेला पूर्वसूचना दिने पर्याप्त समय नरहेको उनले बताए ।

उनले भने, ‘मलाई लाग्छ त्यो सूचना उहाँहरूले प्राप्त गरेर उहाँहरूकै नागरिकलाई पनि भन्न भ्याउनु भएको थिएन । चाइनिज साइडबाट हामीलाई भएको कुरा चाहीँ यही हो । उहाँहरूले नी त आफ्ना नागरिक बचाउनुहुन्थ्यो । अब भइसकेपछाडि यस्तो भएको भए भन्ने कुरा त बेग्लै हो । सूचना पाईसकेपछि तलको तटीय क्षेत्रमा हाम्रै प्रहरीहरूले पनि बाढी आउँदैछ भाग्नुस् भनेर माइकिङ गर्दै हिँड्या हो । तर त्यहाँको तटीय क्षेत्रमा बस्ने मान्छेहरूले त्यो पत्याउँदै पत्याउनुभएन । बाढी त सधैं आएको हो नि भनेर उहाँहरु भाग्नुभएन । त्यसैले ठ्याक्कै त्यो बेला त्यही दिन नै सूचना सेयर चाहिँ भएको होइन, त्यसरी हाम्रो संयन्त्र पनि थिएन । तर मलाई लाग्छ त्यो यदि उनीहरूसँग पहिले नै त्यो जानकारी भएको भए, उनीहरूले कम्तीमा आफ्नो हिस्सा त बचाउन सक्थे नि, त्यो पनि भएन नि त । त्यसबाट स्विप्ट गएर जम्मै एकैचोटि गरेको न हो ।’

उनले बाढीको जानकारी पाएपछि तल्लो तटीय क्षेत्रमा नेपाल प्रहरी परिचालन गरी माइकिङमार्फत स्थानीयलाई सुरक्षित स्थानमा जान आग्रह गरिएपनि कतिपयले अटेर गरेको बताए । नेपालको इतिहासमै यति ठूलो विनाशकारी प्राकृतिक विपद् विरलै भएको उल्लेख गर्दै उनले स्थानीयले पनि बाढीको भयावहता अनुमान गर्न नसकेको बताए । बाढी नियमित रूपमा आउने भएकाले यसपटकको बाढी पनि सामान्य हुन सक्ने ठानेर कतिपय स्थानीयले समयमै सुरक्षित स्थानमा जान ध्यान नदिएको उनको भनाइ छ ।