ईनम सापकोटा को हुन् ? उनी कसरी प्रहरीको अनुसन्धानमा तानिए ? उनको सम्पर्कमा को–को रहेको अनुसन्धानमा खुलेको छ ? यस्तै प्रश्नकाे जवाफ हामीले ५ प्रश्नोत्तर मार्फत् दिने प्रयास गरेका छौं ।
काठमाडौँ — पूर्वप्रधानन्यायाधीश चोलेन्द्रशमशेर जबराको मोबाइल जाँचपछि ईनम सापकोटाको नाम अनुसन्धानमा आएको हो । त्यसपछि उनको मोबाइलमा भेटिएका संवाद, थुनुवासँगको सम्पर्क, विदेशमा रहेको सम्पत्ति र सुरक्षा अधिकारीसँगको सूचना आदानप्रदानबारे अनुसन्धान अघि बढाइएको छ ।
सापकोटालाई थुनामुक्त गर्न माग गर्दै दायर बन्दीप्रत्यक्षीकरणको निवेदन सर्वोच्च अदालतले खारेज गरिसकेको छ । उनी र उनको ‘नेक्सस’बारे तलका ५ प्रश्नोत्तरमा बुझ्नुहोस् :
१. ईनम सापकोटा को हुन् ? ईनम सापकोटा ३० वर्षीय व्यक्ति हुन्, जो पूर्वप्रधानन्यायाधीश चोलेन्द्रशमशेर जबरासँगको सम्पर्कका कारण अनुसन्धानमा तानिएका हुन् । प्रहरीका अनुसार उनको सम्पर्क नेपाल प्रहरीका उच्च अधिकारी, न्यायाधीश, पूर्वन्यायाधीश, राजनीतिक व्यक्ति, कानुन व्यवसायी र विभिन्न मुद्दामा थुनामा रहेका व्यक्तिहरूसँग रहेको देखिएको छ । उनी एक दूतावासका डाक्टरका रूपमा चिनिन आएको एक उच्च सुरक्षा अधिकारीले बताएका छन् ।
२. सापकोटा कसरी प्रहरीको अनुसन्धानमा तानिए ? ११ असोजमा पूर्वप्रधानन्यायाधीश जबरालाई सुरक्षाका लागि भन्दै टेकुस्थित उपत्यका अपराध अनुसन्धान कार्यालयमा लगेर मोबाइल जाँच गर्दा सापकोटासँग पटक–पटक फोन सम्पर्क भएको खुलेको थियो । त्यसपछि प्रहरीले उनको खोजी सुरु गरेको थियो । सापकोटालाई त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल क्षेत्रबाट प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएको थियाे । उनीविरुद्ध त्यसअघि कुनै उजुरी वा मुद्दा दर्ता भएको थिएन ।
३. सापकोटामाथि कस्ता गतिविधिमा संलग्न भएको आशंका छ ?
प्रहरीका अनुसार सापकोटाले मुद्दामामिला अदालतमा मिलाइदिने र प्रहरी अधिकारीहरूको बढुवामा सहयोग गर्ने आश्वासन दिएको देखिने सन्देशहरू मोबाइलमा फेला परेका छन् । उनको सम्पर्क सम्पत्ति शुद्धीकरण र बैंकिङ कसुरका आरोपमा थुनामा रहेका दीपक भट्ट, उनको परिवारका सदस्य तथा व्यवसायी सुलभ अग्रवालको समूहसँग पनि देखिएको छ । भट्ट र जबराबीच सम्पर्क तथा सूचना आदानप्रदान गराउने माध्यमका रूपमा सापकोटाले भूमिका खेलेको प्रहरी अधिकृतहरूको निष्कर्ष छ । यद्यपि, आश्वासनअनुसार काम भएको थियो वा थिएन भन्ने विषयमा अनुसन्धान जारी छ ।
४. सापकोटाको सम्पर्कमा को–को रहेको अनुसन्धानमा खुलेको छ ?
प्रहरीका अनुसार सापकोटाको सम्पर्क पूर्वप्रधानन्यायाधीश जबरा, पूर्वन्यायाधीश नवराज थपलिया, अदालतका बिचौलिया भनिने दीपक तिमिल्सिना, जबराका भाइ प्रभुशमशेर जबरा, व्यवसायी नवीनराज बस्नेत तथा विभिन्न राजनीतिक व्यक्तिहरूसँग रहेको विवरण फेला परेको छ । नक्कली भुटानी शरणार्थी प्रकरणमा थुनामा पुगेका पूर्वगृहमन्त्री बालकृष्ण खाण, पूर्वमन्त्री दीपक खड्का र कांग्रेस नेता उमेश श्रेष्ठसँग पनि उनको कुराकानी हुने गरेको विवरण भेटिएको प्रहरीको दाबी छ । यी सम्पर्कले मात्र सम्बन्धित व्यक्तिहरू कसुरमा संलग्न रहेको पुष्टि गर्दैन ।
५. सापकोटा प्रकरणमा पछिल्लो अनुसन्धान कहाँ पुगेको छ ?
सापकोटाको मोबाइलमा भेटिएका विवरणका आधारमा प्रहरीले अनुसन्धान विस्तार गरेको छ । उनको सिंगापुरमा कम्पनी र दुबईमा अपार्टमेन्ट रहेको तथा नेपालमा हुने आर्थिक कारोबारको रकम विदेशमा व्यवस्थापन गरेको हुन सक्ने प्रारम्भिक अनुमानसहित सम्पत्ति शुद्धीकरण अनुसन्धान विभागले अनुसन्धान गरिरहेको छ । सापकोटासँग सूचना आदानप्रदान गरेको आरोपमा सशस्त्र प्रहरीका एआईजी वंशीराज दाहाल बर्खास्त भएका छन् । यसैबीच, सापकोटालाई थुनामुक्त गर्न माग गर्दै उनकी श्रीमती कविता पाण्डेले सर्वोच्च अदालतमा दायर गरेको बन्दीप्रत्यक्षीकरणको निवेदन शुक्रबार खारेज भएको छ ।
विस्तृतमा पढ्नुहोस् : न्यायाधीशदेखि थुनुवासम्म ‘नेक्सस’ मिलाउने ईनम सापकोटा को हुन् ? के–के गरे ?
गौरव कान्तिपुर मिडिया ग्रुपका सुरक्षा संवाददाता हुन् । उनी राष्ट्रिय सुरक्षा मामिला, सुशासन र समसामयिक विषयमा रिपोर्टिङ गर्छन् ।
