१५ कात्तिक, काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको महत्त्वाकाङ्क्षी परियोजना ‘विजय तोरण’ (ट्रायम्फल आर्च) को निर्माण कार्य सुरु हुनै लाग्दा यसलाई रोक्न वासिङ्टन डिसी र भर्जिनिया राज्यले अदालतमा संयुक्त रूपमा मुद्दा दर्ता गरेका छन्।
डिसीस्थित सङ्घीय अदालतमा शनिबार दर्ता गरिएको निवेदनमा यो संरचना कानुनी मापदण्डविपरीत अत्यधिक अग्लो भएको र यसको निर्माणले वर्षौँसम्म सवारी आवागमन अस्तव्यस्त पार्ने दाबी गरिएको छ।
आउँदो सातादेखि नै जग्गा तयारी तथा निर्माणको काम सुरु गर्ने तयारी भइरहेका बेला निर्माण रोक्ने अन्तिम प्रयास स्वरूप यो कानुनी कदम चालिएको हो।
वासिङ्टन डिसी र भर्जिनिया सरकारले सङ्घीय अदालतमा पेस गरेको निवेदनअनुसार यो परियोजना पूर्ण रूपमा गैरकानुनी रहेको उल्लेख छ।
तीन वर्षसम्म चल्ने निर्माणका क्रममा क्षेत्रबीचको यातायात ठप्प हुने, पोटोम्याक नदीमा प्रदूषण र बाढीको जोखिम बढ्ने तथा आपत्कालीन सेवाहरू प्रभावित हुने तर्क गरिएको छ।
राष्ट्रिय पार्क सेवा र गृह मन्त्रालयले आवश्यक वातावरणीय तथा कानुनी परामर्श नगरी हतारमा परियोजना अगाडि बढाएको आरोप लगाइएको छ।
न्यायाधीशसमक्ष निर्माण स्थलको पूर्वतयारी वा निर्माणसम्बन्धी कुनै पनि काम तत्काल रोक्न अन्तरिम आदेश जारी गर्न माग गरिएको छ।
२५० फिट अग्लो संरचना र विवादको पृष्ठभूमि
प्रस्तावित २ सय ५० फिट अग्लो यो विजय तोरण विश्वकै ठूला स्मारकहरूमध्ये एक हुनेछ।
राष्ट्रिय पार्क सेवाको आफ्नै प्रतिवेदनले यो विशाल संरचनाले वासिङ्टन डिसीका ऐतिहासिक स्मारक र दृश्यहरूलाई ओझेलमा पार्ने उल्लेख गरेको छ।
विमानस्थल नजिकै भएकाले हवाई उडानमा असर पर्न सक्ने चिन्ता व्यक्त गरिए पनि सङ्घीय विमानन प्रशासन (एफएए) ले भने सुरक्षामा कुनै असर नपर्ने निष्कर्ष निकालेको थियो।
ट्रम्प प्रशासनको दाबी र अदालतको कदम
ट्रम्प प्रशासनले भने यो विजय तोरणले ठूलो सङ्ख्यामा पर्यटकहरू आकर्षित गर्नुका साथै राष्ट्रिय सुरक्षाका लागि पनि महत्त्वपूर्ण हुने दाबी गरेको छ। प्रशासनका अनुसार तोरणको माथिल्लो भाग स्नाइपर र ड्रोन सञ्चालनको आधार शिविरका रूपमा प्रयोग गरिनेछ।
ह्वाइट हाउसका तर्फबाट शनिबार परेको यो मुद्दाबारे तत्काल कुनै आधिकारिक टिप्पणी आएको छैन। यद्यपि, अर्को छुट्टै मुद्दामा बहस गर्दै सङ्घीय न्यायाधीशले निर्माण कार्यलाई कम्तीमा अस्थायी रूपमा रोक्न सकिने सङ्केत दिइसकेकी छन्।
