प्रतिनिधिसभा र सिनेटका कडा प्रतिस्पर्धाले ट्रम्पको पकड, डेमोक्रेटिक पार्टीको पुनरागमन र सन् २०२८ को दौडबारे संकेत गर्नेछ।
वासिङ्टन — अमेरिकीहरूले मंगलबार मध्यावधि निर्वाचनमा मतदान गरेका छन् । यस निर्वाचनले राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पको अन्तिम दुई वर्षको कार्यकालमा अमेरिकी संसद्को नियन्त्रण कसको हातमा रहने भन्ने स्पष्ट गर्नेछ ।
ट्रम्प दोस्रो पटक राष्ट्रपति चुनिएपछि अमेरिकीहरूले पहिलो पटक मतदान गरेका हुन् । त्यही कारण, यस निर्वाचनमा ट्रम्प उम्मेदवार नभए पनि उनको पार्टीको लोकप्रियता परीक्षण हुनेछ । मूल्यवृद्धिले दैनिक जीवनमा निम्त्याएको कठिनाइ तथा इरानसँगको युद्धलाई हेर्ने अमेरिकी जनताको दृष्टिकोण पनि मतपरिणामले उजागर गर्नेछ ।
यो नतिजाले सन् २०२८ को राष्ट्रपतीय निर्वाचनअघि कुन–कुन मुद्दा र नीतिहरूले मतदातालाई सबैभन्दा बढी आकर्षित गर्छन् भन्ने विषयमा दुवै दलभित्रको बहसलाई नयाँ रूप दिन सक्छ । अहिले संसद्मा राष्ट्रपति ट्रम्पको रिपब्लिकन पार्टीको झिनो बहुमत छ । तल्लो सदन (प्रतिनिधिसभामा २१८–२१४ र माथिल्लो सदन सिनेटमा ५३–४७) मा रिपब्लिकन पार्टी अघि छ ।
विपक्षी डेमोक्रेटिक पार्टीले यो अवस्थालाई उल्ट्याउन गत निर्वाचनको दाँजोमा प्रतिनिधिसभा र सिनेट दुवैमा कम्तीमा ४–४ सिट आवश्यक छ । अधिकांश सर्वेक्षणले प्रतिनिधिसभामा डेमोक्रेटिक पार्टीले बहुमत ल्याउने देखाएका छन् । तर, सिनेटको प्रतिस्पर्धा भने रोचक हुने प्रक्षेफण गरेका छन् ।
यदि एक वा दुवै सदनमा डेमोत्रेट्सले जित हासिल गरेमा ट्रम्पलाई अप्ठ्यारो पर्नेछ । डेमोक्रेट्सहरूले ट्रम्प प्रशासनको नैतिकता, सीमा सुरक्षा/अध्यागमन कडाइ र इरान युद्ध सञ्चालनका विषयमा छानबिन सुरु गर्ने संकेत गरेका छन् । रिपब्लिकनहरूकै बहुमत कायम रहेमा ट्रम्पको पकड थप बलियो हुनेछ । अर्कोतर्फ, भारी पराजय व्यहोर्नुपरेमा भन्सार महसुल (ट्यारिफ) र युद्ध जस्ता अप्रिय नीतिहरूमा पुनर्विचार गर्न दबाब बढ्नेछ ।
ट्रम्पको उत्तराधिकारी बन्न प्रतिस्पर्धा गरिरहेका उम्मेदवारहरूको एजेन्डालाई पनि यस निर्वाचनको नतिजाले आकार दिनेछ । रिपब्लिकनको नियन्त्रणमा रहेका फ्लोरिडा र भर्जिनियाका प्रतिनिधिसभा सिटहरूबाट आउने प्रारम्भिक नतिजाले आगामी संसद्मा डेमोक्रेटिक पार्टीको आकार कस्तो हुनेछ भन्ने संकेत दिनेछ ।
सिनेटको कडा प्रतिस्पर्धा मुख्यतया ६ देखि ८ वटा सिटहरूमा टिकेको छ । सिनेटमा आफ्नो पकड बनाउनका लागि डेमोक्रेटिक पार्टीले ओहायो, आयोवा, अलास्का र टेक्सासजस्ता राज्यहरूमा रिपब्लिकनको सिट खोस्नुपर्ने हुन्छ । सन् २०२४ को चुनावमा ट्रम्पले यी राज्यहरूमा भारी मतान्तरले जितेका थिए । रिपब्लिकनले कंग्रेसको नियन्त्रण गुमाएमा ट्रम्पले कस्तो प्रतिक्रिया दिनेछन् भन्नेमा सबैको ध्यान केन्द्रित छ । ४ नोभेम्बर २०२० को बिहान मतगणना नसकिँदै ट्रम्पले आफू विजयी भएको घोषणा गरेका थिए । उनले मतगणना रोक्न आह्वानसमेत गरेका थिए ।
तर, उक्त चुनावमा उनी जो बाइडेनसँग पराजित भए । त्यसपछि उनले चुनाव चोरी भएको आरोप लगाए । चुनावी नतिजाप्रति असन्तुष्ट केही उच्छृङ्खल ट्रम्प समर्थकले ६ जनवरी २०२१ मा क्यापिटल हिल (संसद् भवन) मा आक्रमण गरेका थिए ।
ट्रम्पले अझै पनि २०२० को चुनाव आफैंले जितेको दाबी गर्दै आएका छन् । त्यतिबेला, भोट चोरेर बाइडेनले आफूलाई विजेता घोषणा गरेको उनको तर्क छ । उनले यस मध्यावधि निर्वाचनको निष्पक्षतामाथि पनि चुनावअगावै प्रश्न उठाएका छन् । ट्रम्प प्रशासनले राज्यहरूसँग मतदाताको विवरण मागेको छ र गैरनागरिकसमेत मतदानमा सहभागी हुन सक्ने भन्दै अनुसन्धान सुरु गरेको छ । यस पटकको चुनावमा पनि दुवै दलका मूल समर्थकहरूको समर्थन नै निर्णायक हुनेछ । चुनावअघिका सर्वेक्षणहरूमा रिपब्लिकनको तुलनामा डेमोक्रेटिक समर्थकहरू मतदानका लागि बढी उत्साहित देखिएका थिए । तर, युवा, अश्वेत र हिस्पानिक मतदाताहरू राष्ट्रपतीय निर्वाचनको तुलनामा संसदीय निर्वाचनमा कम संख्यामा सहभागी हुने गरेको अमेरिकाको इतिहास छ ।
यी समूहहरू यस पटक बढ्दो मूल्यवृद्धिले चिन्तित छन् । दुवै पार्टीप्रति उनीहरूलाई खासै आशा छैन । प्रारम्भिक मतदान (अर्ली भोटिङ) को तथ्यांकमा डेमोक्रेटिक समर्थकहरूको उत्साह उच्च देखिन्छ । तर, रिपब्लिकनहरूले आफ्ना समर्थकहरूले चुनावकै दिन (इलेक्सन डे) मा मतदान बुथमै मत खसाल्ने दाबी गरिरहेका छन् ।
सन् २०२४ को राष्ट्रपतीय निर्वाचनमा पराजय व्यहोरेपछि डेमोक्रेटिक पार्टीका नेताहरू पपुलिस्ट आर्थिक नीति ल्याउने वा मध्यमार्गी बाटो अपनाउने भन्ने विषयमा दुई पक्षमा बाँडिएका छन् । मंगलबारको निर्वाचनमा दुवै पक्षका उम्मेदवारको प्रदर्शनले उनीहरूको आगामी नीतिको परीक्षण गर्नेछ । यसले २०२८ को राष्ट्रपतीय मनोनयनका लागि पार्टीभित्रको प्रतिस्पर्धालाई झन् तीव्र र रोचक बनाउनेछ ।